Cảnh báo trầm cảm sau sinh ở nam giới

Theo nghiên cứu của Tạp chí sức khỏe nam giới Hoa kỳ, 13,3% các ông bố tương lai trải qua mức độ cao của các triệu chứng bệnh trầm cảmở tháng thứ 3 của thai kỳ. Còn đối với thời kỳ hậu sản, ước tính số lượng nam giới trải qua triệu chứng trầm cảm trong hai tháng đầu ngay sau khi sinh từ 4 đến 25%. Nam giới bị bệnh trầm cảm nếu không được điều trị dứt điểm, có thể gây ảnh hưởng đến chất lượng cuộc sống và hạnh phúc gia đình.

Đề cập đến vấn đề trầm cảm ở nam giới, TS.BS Dương Minh Tâm – Trưởng phòng điều trị rối loạn liên quan stress, Viện Sức khỏe tâm thần (Bệnh viện Bạch Mai) cho biết: Trầm cảm sau sinh thường gặp nhiều ở các nước đang phát triển, trong đó Việt Nam cũng không ngoại lệ. Bệnh này xuất hiện ở cả nữ giới lẫn nam giới.Tuy nhiên, số bệnh nhân là nam giới không nhiều, hay nói cách khác, chỉ một số ít nam giới mắc trầm cảm sau khi vợ sinh con và tình trạng trầm cảm không đến mức quá nghiêm trọng.

Những dấu hiệu trầm cảm của đàn ông

Không giống như phụ nữ có thể khóc lóc và hay nói về cảm xúc của bản thân, dấu hiệu trầm cảm sau sinh ở nam giới thường ẩn đi. Người đàn ông có thể muốn khóc, cảm thấy mệt mỏi, chán ăn nhưng họ không biểu lộ ra bên ngoài và cũng không biết mình bị trầm cảm. Thay vào đó, họ tìm cách vùi mình vào công việc hoặc những trò chơi giải trí. Họ có xu hướng khép kín bản thân, dễ cáu giận, cảm giác tuyệt vọng, thiếu quyết đoán và hay tranh cãi với người bạn đời của họ. Đây cũng là nguyên nhân khiến đàn ông tìm đến rượu và thuốc lá để giải tỏa. Ngoài ra, đàn ông mắc chứng trầm cảm sau khi vợ sinh con cũng thường xuyên bị nhức đầu hoặc đau nhức cơ bắp.

Theo ThS.BS Phạm Vũ Thiên, Phó Giám đốc Trung tâm Sáng kiến Sức khỏe và Dân số, sau khi kết hôn và nhất là khi có con, nam giới cũng phải chịu những áp lực nhất định trong cuộc sống. Nếu trước đây, họ có thói quen thường xuyên gặp gỡ, nhậu nhẹt với bạn bè thì sau khi có con, họ phải từ bỏ để về nhà chăm vợ, chăm con, học cách trở thành một ông bố thực thụ. Điều này phần nào sẽ tạo cho họ cảm giác không quen và đôi khi dẫn đến những lo lắng, căng thẳng về trách nhiệm của mình với gia đình. Tuy nhiên, BS Phạm Vũ Thiên cũng cho rằng, dù thực tế nam giới có gặp những áp lực trên sau khi chào đón em bé ra đời, nhưng đa phần những áp lực đó không đến mức khiến nam giới bị trầm cảm. Trường hợp đàn ông bị trầm cảm trong giai đoạn này có thể có nhiều nguyên nhân khác nhau chứ không thể “đổ lỗi” hoàn toàn cho việc phải chăm vợ, chăm con gây ra được.

Đề cập thêm đến vấn đề nhiều nam giới cho rằng họ bị trầm cảm sau khi có con, nhà tâm lý Nguyễn An Chất, Giám đốc Công ty Tư vấn tâm lý An Việt Sơn cho rằng, đây có thể là hệ lụy của việc nam giới tự tạo áp lực quá lớn cho mình. Nói thế có nghĩa là họ luôn kỳ vọng vào đứa con sắp chào đời nhưng đến khi đứa trẻ sinh ra không được như mong muốn (về giới tính, ngoại hình, tính cách…) họ sẽ cảm thấy hụt hẫng và chán nản. Điều này thường xảy ra ở những ông bố có tâm lý thích sinh con trai nhưng vợ lại sinh toàn con gái. Biểu hiện thường thấy ở những nam giới thuộc nhóm này là luôn tìm cách xa lánh, không quan tâm đến con, xấu hổ với gia đình, bi quan và thường buồn nhiều hơn. Họ cũng dễ bị dồn nén cảm xúc dẫn đến hay cáu giận, bực tức và gây sự với vợ con nhiều hơn. Nếu không được giải tỏa về mặt tâm lý, sẽ rất dễ gây ra những hành động tiêu cực khác.

Để không đẩy phụ nữ rơi vào tình trạng trầm cảm sau sinh cũng như giúp bản thân thoải mái, tránh những áp lực sau khi có con, BS Phạm Vũ Thiên cho rằng, sự trưởng thành trong suy nghĩ và sự chuẩn bị cẩn thận mọi vấn đề của người đàn ông trước khi quyết định lấy vợ, sinh con là điều rất quan trọng. Nó ảnh hưởng rất lớn đến cuộc sống hôn nhân sau này của hai vợ chồng. Theo đó, nếu người chồng có hiểu biết, có kiến thức, họ sẽ ý thức được rằng, khi đã quyết định lập gia đình, họ phải có trách nhiệm với gia đình của mình, nhất là khi có con, trách nhiệm này càng phải lớn hơn nhiều. Bên cạnh đó, sự chuẩn bị tốt về tâm lý, tìm hiểu kỹ các vấn đề trước khi em bé chào đời không chỉ giúp nam giới không bị áp lực, lo lắng về sức khỏe của em bé mà còn giúp họ đồng cảm và thấu hiểu hơn đối với vợ của mình, tránh tình trạng bị trầm cảm sau sinh.

Các chuyên gia cũng khuyến cáo gia đình và xã hội cũng cần thay đổi cách nhìn về cảm xúc của người đàn ông, họ cũng có quyền yếu đuối, được chia sẻ và được giúp đỡ. Và trầm cảm sau sinh không phải chỉ là câu chuyện của nữ giới mà còn là của cả nam giới.