Giá rác theo cân ký ở TP. HCM: Hàng loạt băn khoăn trước ngày áp dụng 1.6

TP. HCM sẽ chính thức áp dụng mức phí thu gom rác theo khối lượng từ ngày 1.6, một quy định được đánh giá là công bằng hơn so với mức đồng giá trước đây. Tuy nhiên, ghi nhận của phóng viên cho thấy, nhiều người dân vẫn còn băn khoăn về cách thức triển khai, trong khi các đơn vị thu gom rác dân lập vẫn đang chờ hướng dẫn chi tiết từ chính quyền địa phương.

Người dân lo lắng, kiến nghị cần lộ trình rõ ràng

Ông Cường, một người dân tại phường Long Thạnh Mỹ (TP. Thủ Đức), bày tỏ sự ngạc nhiên khi chưa nhận được thông tin chính thức từ phường về quy định mới, dù chỉ còn một ngày nữa là áp dụng. "Thông tin tôi nắm được đều từ báo đài, tivi chứ chưa phải từ phường", ông Cường cho biết.

Ông Cường phân tích những bất cập: "Rác khi trời nắng, rác khi trời mưa thì tính sao? Thêm nữa, dù luôn yêu cầu phân loại rác, nhưng xe rác vẫn đổ chung. Điều này cho thấy quy định mới chưa đủ sức thuyết phục vì người dân chưa nhìn thấy tính hiệu quả thực tế".

Theo ông Cường, việc cân rác sẽ phù hợp hơn với các công ty, nhà máy lớn có điểm gom rác và nhân sự chuyên trách, thay vì áp dụng cho từng hộ dân với giờ giấc thải rác không cố định. Do đó, ông Cường không đồng tình với việc áp dụng mức phí theo cân ký vì cho rằng nó "phi thực tế". Ông nêu ra những lý do: "Giờ giấc thu gom rác không đúng vào thời điểm mà người dân trực. Với lại người dân thì có phải ai cũng ở nhà để chứng kiến cân ký đâu”.

Ông nhấn mạnh, nếu áp dụng quá đột ngột, quy định mới có thể khiến người dân thêm băn khoăn, dẫn đến tranh chấp giữa chủ hộ và đơn vị thu gom.

Còn bà Mai Thị Thanh (55 tuổi, ngụ quận Gò Vấp) cho biết, bà rất băn khoăn khi nghe tin về việc thu phí rác theo cân ký. "Nghe nói cân ký là tôi đã thấy lo rồi. Nhà nào ít rác thì không sao, chứ nhà đông người, rác thải nhiều chắc chắn tiền rác sẽ tăng lên đáng kể", bà chia sẻ.

Điều bà Thanh lo ngại nhất là tình trạng đổ rác trộm có thể bùng phát khi quy định mới được áp dụng. "Bây giờ người ta đã hay lén lút vứt rác ở những nơi công cộng, ở các bãi đất trống hay kênh rạch để né tiền rồi. Mai mốt mà tính tiền theo cân ký nữa, chắc chắn sẽ có nhiều người tìm cách đổ trộm hơn để giảm chi phí", bà nói với vẻ lo lắng.

Theo bà Thanh, nếu muốn áp dụng phí rác theo cân ký, TPHCM cần có những giải pháp đồng bộ và mạnh mẽ hơn để kiểm soát tình trạng đổ rác trộm, cũng như tuyên truyền thật kỹ để người dân hiểu và đồng thuận. "Chứ nếu không, việc thu phí mới có thể trở thành con dao hai lưỡi, vừa khó thu, vừa khiến môi trường thêm ô nhiễm", bà Thanh kiến nghị.

Đơn vị thu gom ủng hộ nhưng còn nhiều thách thức

Trong khi người dân còn nhiều thắc mắc, các đơn vị thu gom rác dân lập lại bày tỏ sự đồng tình với quy định mới. Ông Triệu Kim Bằng, Giám đốc Hợp tác xã Môi trường quận Bình Tân, nhận định cách tính phí theo khối lượng sẽ "công bằng hơn".

Tuy nhiên, các đơn vị này hiện vẫn đang trong tình trạng chờ đợi hướng dẫn chi tiết từ chính quyền.

Ông Võ Thanh Long, nhân viên môi trường với hơn 10 năm kinh nghiệm thu gom rác tại xã Xuân Thới Thượng (Hóc Môn), cũng bày tỏ nhiều băn khoăn tương tự. Ông Long cho rằng, dù quy định mới sẽ công bằng hơn, nhưng việc cân rác tại nguồn sẽ gặp nhiều thách thức, đặc biệt khi người dân chưa nắm rõ thông tin.

"Tôi nghe sắp tới cân rác để tính phí, nhưng tôi nghĩ khó mà cân được, chỉ có thể ước chừng để tính toán", ông Long chia sẻ.

Đại diện phường Bình Trị Đông B (quận Bình Tân) cho biết, phường đã có văn bản và đang trong quá trình tuyên truyền đến các khu phố và đơn vị thu gom rác để người dân nắm tình hình. Tuy nhiên, họ cũng thừa nhận cần có thời gian để người dân bắt đầu thực hiện, và chỉ khi đó mới có thể ghi nhận những khó khăn, bất cập để phản ánh.

Việc áp dụng đơn giá thu gom rác mới, đi kèm với phương thức tính toán minh bạch và công bằng, được kỳ vọng sẽ nâng cao ý thức phân loại rác tại nguồn, góp phần giải quyết bài toán môi trường đô thị tại TPHCM. Tuy nhiên, để quy định mới thực sự đi vào cuộc sống một cách hiệu quả, cần có sự phối hợp đồng bộ giữa chính quyền, đơn vị thu gom và đặc biệt là sự đồng thuận, thấu hiểu từ phía người dân.