Việt Nam triển khai vaccine thế hệ mới phòng cùng lúc 4 bệnh truyền nhiễm

Vaccine MMRV giúp ngừa đồng thời sởi, quai bị, rubella và thủy đậu, đạt hiệu quả cao, giảm số lần tiêm, đã có mặt tại Hệ thống tiêm chủng VNVC.

Vaccine MMRV do hãng dược phẩm và sinh học hàng đầu thế giới MSD (Mỹ) sản xuất, hiện đã được triển khai tại gần 60 quốc gia với hơn 66 triệu liều sử dụng an toàn và hiệu quả. Nghiên cứu tại Mỹ cho thấy loại vaccine này giúp giảm hơn 91 triệu ca thủy đậu, ngăn 238.000 ca nhập viện và gần 2.000 ca tử vong.

So với các vaccine 3 trong 1 trước đây, MMRV bổ sung thêm thành phần phòng bệnh thủy đậu. Các thử nghiệm lâm sàng cho thấy hiệu quả phòng bệnh lên tới 99% sau 2 liều, tương đương tiêm riêng lẻ từng loại, nhưng tiết kiệm thời gian và giảm số mũi tiêm cho trẻ nhỏ.

Vaccine 4 trong 1 sởi, quai bị, rubella, thủy đậu được bảo quản trong hệ thống kho lạnh đạt chuẩn GSP theo tiêu chuẩn quốc tế, nhiệt độ đồng nhất 2-8 độ C tại VNVC. Ảnh: Mộc Thảo

Bác sĩ Bạch Thị Chính, Giám đốc Y khoa, Hệ thống Tiêm chủng VNVC cho biết, vaccine MMRV được phát triển trên nền tảng công nghệ cao, bổ sung thành phần tá dược và chất đệm nhằm ổn định kháng nguyên trong vaccine đồng thời đảm bảo tính an toàn và khả năng sinh miễn dịch hiệu quả.

Vaccine được chỉ định cho trẻ từ 12 tháng tuổi (có thể tiêm sớm hơn từ 9 tháng) và người lớn; phụ nữ cần hoàn tất lịch tiêm ít nhất một tháng trước khi mang thai. Thành phần vaccine chứa virus sống giảm độc lực, giúp kích thích hệ miễn dịch sinh kháng thể đặc hiệu và tạo tế bào ghi nhớ, duy trì miễn dịch bền vững, thậm chí có thể kéo dài suốt đời. Ở phụ nữ mang thai, kháng thể từ lần tiêm trước có thể truyền sang con, bảo vệ trẻ ngay từ khi mới sinh.

“Đây là bước tiến mới trong y học dự phòng, góp phần nâng cao tỷ lệ bao phủ vaccine, xây dựng miễn dịch cộng đồng vững chắc”, bác sĩ Chính nói.

Chị Thiên Trang đưa con gái 4 tuổi tiêm vaccine 4 trong 1 phòng sởi, quai bị, rubella, thủy đậu tại VNVC, sáng 18/9. Ảnh: Mộc Thảo

Đến Trung tâm tiêm chủng VNVC sáng 18/9, chị Võ Thiên Trang (36 tuổi, TP HCM) quyết định cho con gái 4 tuổi tiêm vaccine mới. “Con tôi đến lịch lẽ ra phải tiêm hai mũi sởi, quai bị, rubella và thủy đậu, nhưng lần này có vaccine mới thì chỉ cần một mũi. Như vậy con đỡ phải đi tiêm nhiều lần, gia đình cũng thuận tiện hơn. Tôi thấy đây là một khoản đầu tư xứng đáng”, chị chia sẻ.

Sởi, quai bị, rubella và thủy đậu là những bệnh truyền nhiễm lây lan nhanh qua đường hô hấp, có thể để lại nhiều di chứng nặng nề.

Các nghiên cứu cho thấy, cứ 3 trường hợp mắc sởi có ít nhất một trường hợp gặp các biến chứng như tiêu chảy cấp, viêm tai giữa, viêm phổi, viêm loét giác mạc. Ở phụ nữ mang thai, mắc sởi làm tăng nguy cơ sảy thai, sinh non và sinh con nhẹ cân. Virus sởi còn gây suy giảm miễn dịch khiến trẻ dễ bội nhiễm mầm bệnh khác như cúm, bạch hầu, thủy đậu, lao… sau khi khỏi bệnh.

Những biến chứng sởi ở trẻ không thể xem nhẹ.

Trong khi đó, khoảng 15% bệnh nhân quai bị gặp biến chứng viêm màng não, 13% nam giới mắc viêm tinh hoàn hoặc mào tinh hoàn, 5% phụ nữ sau dậy thì bị viêm buồng trứng, ảnh hưởng trực tiếp đến khả năng sinh sản. Bệnh cũng gây các biến chứng hiếm gặp hơn như viêm não, viêm tụy cấp, viêm tuyến giáp, viêm cơ tim hay viêm thận mô kẽ. 

Nhiễm rubella trong 3 tháng đầu thai kỳ có thể sảy thai, thai chết lưu, sinh non hoặc trẻ sinh ra gặp hội chứng rubella bẩm sinh với nhiều di chứng như nhẹ cân, đục thủy tinh thể, điếc, chậm phát triển trí tuệ, dị tật tim bẩm sinh, tật đầu nhỏ... 

Còn thủy đậu không chỉ gây tổn thương da để lại sẹo xấu mà còn có thể dẫn đến viêm phổi, viêm não, viêm gan, viêm thận hay nhiễm khuẩn huyết. Thai phụ nhiễm thủy đậu tăng nguy cơ dị tật thai nhi, thai lưu hoặc thủy đậu sơ sinh, mắc sát thời điểm sinh con có thể khiến trẻ mắc thủy đậu chu sinh với tỷ lệ tử vong lên đến 30%. 

Trong năm 2024 và 9 tháng đầu năm 2025, cùng với vaccine MMRV, VNVC đã liên tiếp giới thiệu gần 10 loại vaccine phòng các bệnh nguy hiểm như vaccine sốt xuất huyết, vaccine zona thần kinh, các loại vaccine phế cầu phòng 15, 20, 23 chủng phế cầu gây viêm phổi, viêm màng não và ba loại vaccine phòng viêm màng não, nhiễm khuẩn huyết.